Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating

Het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating (LKHA), opgericht in 2015, is het kennis- en expertisecentrum voor huwelijksdwang en achterlating. Het LKHA adviseert en helpt professionals bij moeilijke casuïstiek én helpt slachtoffers van huwelijksdwang en achterlating in het buitenland terug te komen naar Nederland.

 

Huwelijksdwang
Huwelijksdwang is het dwingen van een ander persoon tot een huwelijk. Het is een huwelijk waarbij één of beide huwelijkspartner(s) geen zeggenschap heeft/hebben over het de huwelijkse verbintenis en daar niet mee instemt/instemmen. De druk voor zo’n huwelijk komt vaak van ouders, familie of vanuit de gemeenschap. Slachtoffers van huwelijksdwang zijn vaker vrouwen dan mannen en treft meestal jongeren (16-17 jaar) en jongvolwassenen.

Huwelijksdwang is in Nederland strafbaar. Daders kunnen hiervoor maximaal 2 jaar gevangenisstraf krijgen. De Wet Tegengaan Huwelijksdwang maakt het moeilijker om in Nederland een gedwongen huwelijk te sluiten. Deze wet omvat onder andere het verbod op kindhuwelijken onder 18 jaar.
Toch is er in Nederland tot op heden nog niemand gestraft voor huwelijksdwang. Slachtoffers doen niet snel aangifte tegen hun eigen familie. Ze kunnen nog altijd loyaal zijn naar hun ouders en zijn bang dat hun situatie dan nog meer verslechtert. Zo kan er bijvoorbeeld angst zijn om alle contacten met familie kwijt te raken.

Achterlating
We spreken van achterlating wanneer iemand tegen zijn of haar wil wordt teruggestuurd naar het land van herkomst of door een partner of familielid daar wordt achtergelaten voor langere tijd.
Dit gebeurt vaak in vakantietijd. Het slachtoffer moet dan zijn of haar paspoort afstaan, waardoor terugkeer naar Nederland onmogelijk wordt. De andere familieleden reizen wel terug naar Nederland.

Soms zijn er op voorhand aanwijzingen of vermoedens dat ouders van plan zijn hun kind achter te laten in het buitenland. Soms slaat een familielid alarm en soms een jongere zelf. In dat geval kan Veilig Thuis de Raad voor de Kinderbescherming inschakelen. Die doet dan onderzoek en gaat naar de kinderrechter. Deze kan ervoor zorgen dat ouders niet meer vrij zijn om hun kind mee te nemen naar het buitenland. Dit gaat via een spoed (voorlopige) ondertoezichtstelling of een uithuisplaatsing.

Kinderen van 5 tot 16 jaar moeten volgens de Leerplichtwet naar school, en zonder diploma geldt dit tot 18 jaar. Kan een jongere niet naar school, dan moeten ouders ontheffing aanvragen. Doen zij dat niet en blijft het kind in het buitenland, dan is dat strafbaar en kan dit leiden tot een boete of maximaal één maand gevangenisstraf. Keert een leerling na de zomervakantie niet terug, dan is dat een belangrijk signaal voor mogelijke achterlating. De Leerplichtwet helpt gemeenten dit snel te onderzoeken.

Of achterlating strafbaar is hangt af van de omstandigheden van de achterlating. Vaak is het lastig de feiten boven tafel te krijgen. Ouders en kind vertellen tegenstrijdige verhalen en het kan lastig zijn om contact te krijgen met een kind in het buitenland. Getuigen en bewijzen ontbreken vaak. Dit zijn omstandigheden die het lastig maken om aan te tonen dat er sprake is van fysieke, psychische of emotionele kindermishandeling.

Vermoed jij als professional huwelijksdwang of achterlating?
Bijvoorbeeld omdat een cliënt minder van zich laat horen of omdat een leerling niet terugkeert van vakantie? Alle hulpverleners en professionals die in hun werk te maken krijgen met deze complexe problemen kunnen bij het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating terecht voor hulp en advies. Dit kan ook bij Veilig Thuis (0800-2000).
Het LKHA is telefonisch bereikbaar via 070-3454319 of per mail via LKHA@veiligthuishaaglanden.nl   
Bezoek voor meer informatie de website:  www.huwelijksdwangenachterlating.nl   

Bronnen